Câu điểm liệt về đường sắt, đường cao tốc và xe ưu tiên

Bài này gom 9 câu điểm liệt trong bộ 600 câu (Công văn 2262/CSGT-P5 ngày 07/5/2025 của Cục CSGT) có nhắc tới "đường sắt", "đường ngang", "cao tốc" hoặc "ưu tiên". Quy tắc chọn: câu điểm liệt (hạng B trở lên) mà câu hỏi hoặc một phương án có một trong bốn cụm từ đó. Đây là các câu có nhắc tới những từ đó, không phải mọi câu về đường sắt, cao tốc hay xe ưu tiên.

Các quy định gốc nằm ở Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (Luật 36/2024/QH15): Điều 24 (đường ngang, cầu chung đường sắt), Điều 25 (đường cao tốc), Điều 27 (xe ưu tiên), cùng các điều về vượt xe, quay đầu, lùi xe.

Cả 9 câu đều đã có lời giải ở các bài theo chủ đề. Bài này đặt chúng cạnh nhau để bạn thấy điểm chung, giải thích ngắn và dẫn sang bài phân tích kỹ.

Mỗi câu bên dưới ẩn đáp án. Hãy tự chọn trước, rồi bấm "Hiện đáp án".

Câu nào là điểm liệt với hạng nào

Cả 9 câu đều là điểm liệt với hạng B trở lên. Với hạng xe máy:

• Câu 53 là điểm liệt với cả A1, A và B1.
• Câu 91 là điểm liệt với B1, câu thường với A1, A.
• Câu 97, 98, 102 có trong bộ câu của A1, A và B1, là câu thường.
• Câu 55, 165 có trong bộ 300 câu của B1, là câu thường.
• Câu 58, 117 chỉ có trong bộ 600 câu của các hạng ô tô.

Thẻ "Câu điểm liệt" trên mỗi câu ghi rõ hạng nào.

Đến đường ngang: khi nào phải dừng

Khoản 1 Điều 24 của Luật: khi có hiệu lệnh của nhân viên gác chắn, đèn đỏ sáng nhấp nháy, chuông kêu, chắn đường bộ đang dịch chuyển hoặc đã đóng, người tham gia giao thông phải dừng lại về bên phải đường của mình, trước vạch dừng xe. Chỉ cần gặp một trong các báo hiệu đó là phải dừng, nên chọn "Cả ba ý trên".

Hai khoản sau của Điều 24 không có trong câu này nhưng nên nhớ:

• Đường ngang không có người gác, không có chắn, chuông, đèn: vẫn phải dừng trước vạch dừng xe, quan sát hai phía, không có tàu tới mới đi qua (khoản 2).
• Xe hỏng, bị tai nạn hoặc hàng rơi đổ trên đường ngang mà không đưa ra ngay khỏi phạm vi an toàn đường sắt được: người lái và người có mặt phải ngay lập tức báo hiệu để dừng tàu (khoản 3).

Các câu thường về đường sắt, cách lái ô tô qua đường ngang và biển báo giao nhau với đường sắt ở bài Đi qua đường sắt: các câu cần nhớ.

Nơi phải quan sát, giảm tốc độ

Khoản 3 Điều 12 liệt kê các trường hợp phải quan sát, giảm tốc độ hoặc dừng lại. Ba phương án lần lượt là điểm a (nơi người đi bộ qua đường), điểm d (nơi giao nhau với đường bộ, với đường sắt; đường hẹp, đường vòng, đèo dốc) và điểm e (trường học, bệnh viện, chợ, khu đông dân cư, nơi thi công, hiện trường tai nạn). Chọn "Cả ba ý trên". Phân tích kỹ ở bài 16 câu là điểm liệt với hạng B nhưng là câu thường trong đề B1.

Không vượt, không quay đầu, không lùi

Ba câu này hỏi ba việc khác nhau, nhưng danh sách nơi cấm đều có nơi giao nhau với đường sắt, và hai danh sách có đường cao tốc:

• Câu 53: khoản 6 Điều 14 không cho vượt trên cầu hẹp có một làn đường (điểm b), nơi đường giao nhau, nơi giao nhau cùng mức với đường sắt (điểm đ) và khi gặp xe ưu tiên (điểm g). Phương án 1 gom đủ ba trường hợp. Xem thêm ở bài Câu điểm liệt khi vượt xe và chuyển làn.
• Câu 55: khoản 4 Điều 15 không cho quay đầu xe ở các nơi trong phương án 1, trong đó có đường cao tốc và nơi giao nhau với đường sắt.
• Câu 58: khoản 2 Điều 16 không cho lùi xe ở các nơi trong cả ba phương án, nên chọn "Cả ba ý trên".

Câu 55 và 58 đã giải thích kỹ ở bài Câu điểm liệt về dừng xe, đỗ xe, lùi xe và quay đầu. Bảng dưới gom các lệnh cấm theo ba chủ đề của bài này:

"Không nêu" nghĩa là khoản đó không liệt kê trường hợp này. Trên đường có từ hai làn xe cơ giới cùng chiều trở lên, như đường cao tốc, việc lên trước xe khác theo quy tắc sử dụng làn đường ở Điều 13 (khoản 1 Điều 14). Ngoài ra, Luật không cho dừng xe, đỗ xe trong phạm vi an toàn của đường sắt (điểm m khoản 4 Điều 18).

Nhập làn đường cao tốc

Điểm a khoản 1 Điều 25 nêu đủ các việc trước khi nhập vào làn đường cao tốc: có tín hiệu xin vào, nhường đường cho xe đang chạy, quan sát xe phía sau, bảo đảm khoảng cách an toàn rồi mới nhập vào làn sát bên phải; có làn tăng tốc thì chạy trên làn đó trước. Ba phương án chép ba phần của điểm a, nên chọn "Cả ba ý trên".

Người học hạng xe máy không gặp câu này, vì khoản 3 Điều 25 không cho xe mô tô, xe gắn máy đi trên đường cao tốc (trừ phương tiện phục vụ quản lý, bảo trì đường cao tốc). Các câu thường về cao tốc (tốc độ, khoảng cách, xe hỏng, biển báo) ở bài Câu hỏi về đường cao tốc.

Gặp xe ưu tiên

Hai câu này đặt cạnh nhau để phân biệt:

• Câu 98: xe cứu thương đang phát tín hiệu ưu tiên thì không được vượt (điểm g khoản 6 Điều 14), dù trên cầu hay ở nơi giao nhau vắng xe. Khoản 5 Điều 27 còn yêu cầu giảm tốc độ, đi sát lề đường bên phải hoặc dừng lại để nhường đường.
• Câu 97: xe Cảnh sát giao thông không phát tín hiệu ưu tiên thì đang không được ưu tiên. Bạn được vượt như với xe khác, khi bảo đảm an toàn. Phương án 2 sai vì phần đường dành cho người đi bộ qua đường là nơi cấm vượt (điểm h khoản 6 Điều 14).

Điểm mấu chốt là xe có đang phát tín hiệu ưu tiên hay không. Khoản 3 Điều 27 yêu cầu xe ưu tiên (trừ đoàn xe tang) phải có tín hiệu ưu tiên. Từ 01/7/2026, theo khoản 3 Điều 27 đã được Luật 118/2025/QH15 sửa:

• xe chữa cháy, xe cứu thương đang làm nhiệm vụ cấp cứu: đèn nhấp nháy màu đỏ;
• xe công an, quân sự, kiểm sát đi làm nhiệm vụ khẩn cấp, xe Cảnh sát giao thông dẫn đường: đèn nhấp nháy màu xanh và đỏ;
• xe hộ đê, xe đi cứu nạn, cứu hộ, khắc phục sự cố thiên tai, dịch bệnh hoặc làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp: đèn nhấp nháy màu xanh.

Bộ câu hỏi không hỏi màu đèn trong các câu điểm liệt. Danh sách xe ưu tiên, thứ tự đi trước và quyền của xe ưu tiên ở bài Câu hỏi về xe ưu tiên, sa hình có xe ưu tiên ở bài Sa hình có xe ưu tiên.

Một câu về "đường ưu tiên"

Câu này vào danh sách vì có chữ "ưu tiên", nhưng hỏi về đường ưu tiên chứ không phải xe ưu tiên. Khoản 1 Điều 22: tại nơi giao nhau giữa đường không ưu tiên với đường ưu tiên, hoặc giữa đường nhánh với đường chính, xe đi từ đường không ưu tiên hoặc đường nhánh phải nhường đường cho xe đi trên đường ưu tiên hoặc đường chính từ bất kỳ hướng nào tới. Quy tắc nhường xe đi đến từ bên phải chỉ dùng ở nơi giao nhau không có báo hiệu đi theo vòng xuyến (khoản 2). Vì vậy chọn phương án 3.

Ôn thế nào cho đúng

• Đường ngang: gặp một trong các báo hiệu (người gác chắn, đèn đỏ nhấp nháy, chuông, chắn đường) là dừng trước vạch dừng xe. Không có báo hiệu gì vẫn phải dừng, quan sát.
• Nơi giao nhau với đường sắt: cấm vượt, cấm quay đầu, cấm lùi, cấm dừng đỗ trong phạm vi an toàn đường sắt.
• Đường cao tốc: cấm quay đầu, cấm lùi; nhập làn thì xin tín hiệu, nhường xe đang chạy, chạy trên làn tăng tốc trước.
• Xe ưu tiên: chỉ khi đang phát tín hiệu ưu tiên mới không được vượt và phải nhường đường.
• Trong app, mục Câu điểm liệt hiện đúng danh sách của hạng bạn chọn ở Chọn hạng. Đủ 60 câu điểm liệt hạng B ở bài 60 câu điểm liệt bắt buộc phải đúng.